Coffee లోని ముఖ్యమైన మరియు శక్తివంతమైన భాగం కెఫీన్ (Caffeine). కెఫీన్ ఒక సహజ ఉద్దీపన (Stimulant). ఇది మెదడులోని ‘అడెనోసిన్’ (Adenosine) అనే రసాయనాన్ని అడ్డుకుంటుంది. అడెనోసిన్ అనేది అలసట అనుభూతిని కలిగించే ఒక న్యూరోట్రాన్స్మిటర్. కెఫీన్ అడెనోసిన్కు బదులుగా దాని గ్రాహకాలతో బంధించడం ద్వారా, ఇది అప్రమత్తతను పెంచుతుంది, అలసటను తగ్గిస్తుంది మరియు శక్తి స్థాయిలను పెంచుతుంది. అందుకే కెఫీన్ తాగిన వెంటనే చురుకుగా అనిపిస్తుంది. కెఫీన్ లో కెఫీన్తో పాటు, శక్తివంతమైన యాంటీఆక్సిడెంట్లు (Antioxidants) కూడా సమృద్ధిగా ఉంటాయి. ఈ యాంటీఆక్సిడెంట్లు ఫ్రీ రాడికల్స్ (Free Radicals) వల్ల కలిగే నష్టం నుండి కణాలను రక్షించడంలో సహాయపడతాయి, తద్వారా దీర్ఘకాలిక వ్యాధుల ప్రమాదాన్ని తగ్గిస్తాయి.
కెఫీన్ వల్ల కలిగే అద్భుతమైన ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు మితంగా తీసుకున్నప్పుడు మాత్రమే లభిస్తాయి. రోజుకు 1 నుండి 4 కప్పుల (సుమారు 400 మి.గ్రా కెఫీన్) వరకు Coffee తీసుకోవడం సాధారణంగా ఆరోగ్యకరమైన పెద్దలకు సురక్షితమని పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి. ఈ పరిమితిలో కెఫీన్ తీసుకోవడం వల్ల అనేక ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి. ఒకటి, మెదడు పనితీరు మెరుగుపడుతుంది కెఫీన్ జ్ఞాపకశక్తి, ఏకాగ్రత మరియు ప్రతిస్పందన సమయాన్ని మెరుగుపరుస్తుంది. ముఖ్యంగా పరీక్షల సమయంలో లేదా అధిక పని ఒత్తిడి ఉన్నప్పుడు Coffee అద్భుతమైన మానసిక బూస్టర్గా పనిచేస్తుంది.
రెండు, శారీరక సామర్థ్యం పెరుగుతుంది: కెఫీన్ అడ్రినలిన్ స్థాయిలను పెంచుతుంది, ఇది శరీరాన్ని తీవ్రమైన శారీరక శ్రమకు సిద్ధం చేస్తుంది. అందుకే వ్యాయామం చేయడానికి ముందు Coffee తాగడం వల్ల క్రీడా ప్రదర్శన (Physical Performance) మెరుగుపడుతుందని అథ్లెట్లు నమ్ముతారు. మూడు, కాలేయం (Liver) ఆరోగ్యం: క్రమం తప్పకుండా మితమైన కెఫీన్ వినియోగం వల్ల సిర్రోసిస్ (Cirrhosis) మరియు కాలేయ క్యాన్సర్ వంటి కాలేయ వ్యాధుల ప్రమాదం తగ్గుతుందని కొన్ని అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. నాలుగు, టైప్ 2 డయాబెటిస్ ప్రమాదం తగ్గుదల: Coffee తాగేవారిలో టైప్ 2 డయాబెటిస్ వచ్చే ప్రమాదం తక్కువగా ఉంటుందని పరిశోధనలు వెల్లడిస్తున్నాయి. ఐదు, యాంటీఆక్సిడెంట్ల నిల్వ: బ్లాక్ Coffeeలో కూరగాయలు మరియు పండ్లలో కంటే ఎక్కువ మొత్తంలో యాంటీఆక్సిడెంట్లు ఉన్నట్లు గుర్తించారు, ఇది మొత్తం ఆరోగ్యానికి అద్భుతమైన మద్దతును ఇస్తుంది. ఆరు, డిప్రెషన్ తగ్గుదల: కొన్ని అధ్యయనాల ప్రకారం, Coffee తీసుకోవడం డిప్రెషన్ (Depression) మరియు ఆత్మహత్య ధోరణిని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది.
అయితే, Coffee యొక్క అధిక వినియోగం వల్ల కొన్ని అనారోగ్యకరమైన ప్రభావాలు కూడా సంభవించవచ్చు. 4 కప్పుల పరిమితిని మించినప్పుడు లేదా కెఫీన్కు సున్నితంగా ఉన్నవారిలో ఈ నష్టాలు ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి. ఒకటి, నిద్రలేమి (Insomnia) మరియు ఆందోళన (Anxiety): కెఫీన్ ఒక ఉద్దీపన కాబట్టి, సాయంత్రం వేళల్లో కెఫీన్ తాగడం వల్ల నిద్ర నాణ్యత తగ్గి, నిద్ర పట్టడం కష్టమవుతుంది. అధికంగా తీసుకోవడం వల్ల నాడీ వ్యవస్థ అతిగా ఉత్తేజితమై ఆందోళన మరియు విశ్రాంతి లేమికి దారితీస్తుంది.
రెండు, గుండె దడ మరియు రక్తపోటు: ఎక్కువ కెఫీన్ తీసుకోవడం వల్ల హృదయ స్పందన రేటు (Heart Rate) మరియు రక్తపోటు (Blood Pressure) తాత్కాలికంగా పెరుగుతాయి, ఇది గుండె సంబంధిత సమస్యలు ఉన్నవారికి ప్రమాదకరం. మూడు, జీర్ణ సమస్యలు: Coffee కడుపులో యాసిడ్ ఉత్పత్తిని పెంచుతుంది. ఖాళీ కడుపుతో లేదా అధికంగా కెఫీన్ తాగడం వల్ల గుండెల్లో మంట (Heartburn), ఎసిడిటీ (Acidity) మరియు జీర్ణశయాంతర సమస్యలు (Gastrointestinal Issues) రావొచ్చు. నాలుగు, పోషకాల శోషణపై ప్రభావం: అధిక కెఫీన్ వినియోగం శరీరం ఇనుము (Iron) మరియు కాల్షియం (Calcium) వంటి ముఖ్యమైన ఖనిజాలను శోషించుకునే సామర్థ్యాన్ని తగ్గిస్తుంది. ముఖ్యంగా ఎముకల ఆరోగ్యంపై దృష్టి సారించే వారు కెఫీన్ వినియోగాన్ని మితంగా ఉంచుకోవడం అవసరం. ఐదు, డీహైడ్రేషన్ (Dehydration): కెఫీన్ కి మూత్రవిసర్జనను పెంచే (Diuretic) గుణం ఉంది. అంటే, Coffee తాగినప్పుడు తరచుగా మూత్ర విసర్జన జరుగుతుంది, దీని వల్ల శరీరంలో నీటి శాతం తగ్గి డీహైడ్రేషన్ అయ్యే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే కెఫీన్ తాగిన ప్రతిసారీ ఒక గ్లాసు నీరు తాగడం చాలా ముఖ్యం.
కెఫీన్ ని ఆరోగ్యకరమైన పద్ధతిలో తీసుకోవడానికి కొన్ని కీలకమైన చిట్కాలు పాటించడం అవసరం. మొదటిది మరియు ముఖ్యమైనది – సమయపాలన. నిద్ర లేవగానే వెంటనే Coffee తాగడం కంటే, కొద్దిసేపు ఆగి అల్పాహారం తీసుకున్న తర్వాత Coffee తాగడం వల్ల జీర్ణ సమస్యలు తగ్గుతాయి. అలాగే, నిద్రకు 6 గంటల ముందు (ఉదాహరణకు, సాయంత్రం 4 గంటల తర్వాత) Coffee లేదా కెఫీన్ ఉన్న పానీయాలు తాగడం మానుకోవాలి, ఎందుకంటే కెఫీన్ ప్రభావం సుమారు 6 గంటల వరకు ఉంటుంది.
రెండవది, చక్కెర (Sugar) మరియు అదనపు పదార్థాలు తగ్గించాలి. కాఫీలో చక్కెర, సిరప్లు లేదా క్రీమ్ ఎక్కువగా చేర్చడం వల్ల దాని ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు తగ్గి, అనవసరమైన కేలరీలు, కొవ్వులు శరీరంలో చేరతాయి. బ్లాక్ కెఫీన్ (Black Coffee) లేదా తక్కువ చక్కెర కలిపిన కెఫీన్ ఉత్తమ ఎంపిక. మూడవది, పరిమాణంపై నియంత్రణ. రోజుకు 4 కప్పులకు మించకుండా చూసుకోవాలి.
గర్భిణీ స్త్రీలు, పాలిచ్చే తల్లులు మరియు గుండె సమస్యలు ఉన్నవారు డాక్టర్ సలహా మేరకు కెఫీన్ వినియోగాన్ని మరింత తగ్గించుకోవాలి. నాలుగవది, నీరు తాగడం. పైన చెప్పినట్లుగా డీహైడ్రేషన్ నివారించడానికి కెఫీన్ తో పాటు లేదా ఆ తర్వాత తప్పకుండా నీరు తాగాలి. ఐదవది, కాఫీ నాణ్యత. నాణ్యమైన, తాజాగా కాల్చిన (Freshly Roasted) కాఫీ గింజల నుండి తయారుచేసిన కెఫీన్ లో యాంటీఆక్సిడెంట్లు ఎక్కువగా ఉంటాయి. ఆర్గానిక్ కెఫీన్ అందుబాటులో ఉంటే ఎంచుకోవడం మంచిది. ఈ జాగ్రత్తలు పాటిస్తే కెఫీన్ యొక్క అద్భుతమైన ప్రయోజనాలను పొందుతూ, నష్టాలను నివారించవచ్చు.
ఈ ఆరోగ్య సూచనలు పాటించడం ద్వారా మీరు కెఫీన్ ని ఆనందించవచ్చు. మీరు కెఫీన్ యొక్క ఆరోగ్య అంశాలపై మరింత సమాచారం కోసం నేషనల్ లైబ్రరీ ఆఫ్ మెడిసిన్ (National Library of Medicine) వంటి అధికారిక వెబ్సైట్లను సందర్శించవచ్చు. Coffee ఒక శక్తివంతమైన పానీయం, దీనిని సరైన పరిమాణంలో, సరైన సమయంలో తీసుకుంటే అద్భుతమైన ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు పొందవచ్చని గుర్తుంచుకోండి.
Author
