ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని హర్దోయి జిల్లాలో సండీలా ప్రాంతంలో ఉన్న హత్య హరణ తీర్థం అనే ప్రదేశం భారతదేశంలోని అత్యంత పవిత్ర తీర్థాల్లో ఒకటిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. హిందూ సంప్రదాయంలో పితృపక్ష కాలంలో తర్పణం, శ్రాద్ధం వంటి కర్మలు చేసేందుకు భక్తులు ఇక్కడికి తరలివస్తారు. ఈ తీర్థంలో ఆచరించే విధులు పితృదేవతలకు శాంతి, మోక్షం ప్రసాదిస్తాయనే విశ్వాసం ఉంది. అందుకే ఇది పితృ తీర్థంగా కూడా విఖ్యాతి చెందింది.
ఈ తీర్థానికి సంబంధించిన పూర్వ వైభవం పురాణాల ద్వారా వెలుగులోకి వచ్చింది. మహాభారతంలో పాండవులు తమ పూర్వీకుల పాప విమోచనం కోసం ఇక్కడ తర్పణం చేసినట్లు వర్ణన ఉంది. అంతే కాకుండా రామాయణ కాలంలో శ్రీరాముడు రావణ వధ అనంతరం బ్రహ్మహత్య పాపం నుంచి విముక్తి పొందేందుకు ఇక్కడ స్నానం చేసి పూజలు నిర్వహించాడని కధనం ఉంది. ఈ కారణంగా హత్య హరణ అనే పేరు ఏర్పడింది. అంటే, ఈ ప్రదేశం పాప హరణం చేసే తీర్థంగా భావించబడింది.
లక్నోకు సుమారు 150 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న ఈ పవిత్ర ప్రదేశం ప్రతి సంవత్సరం లక్షలాది మంది భక్తులను ఆకర్షిస్తోంది. ముఖ్యంగా పితృపక్షంలో దేశం నలుమూలల నుండి భక్తులు ఇక్కడికి చేరుకుని తమ పితృదేవతలకు తర్పణం చేస్తారు. నీటి కుంటల్లో స్నానం చేసి, ప్రత్యేక ఆచారాలను ఆచరిస్తారు. పితృదేవతలు సంతృప్తి చెందితే వంశవృద్ధి కలుగుతుందని, ఇహలోకంలో సుఖశాంతులు లభిస్తాయని, పరలోకంలో ఆత్మలకు మోక్షం లభిస్తుందని భక్తులు విశ్వసిస్తారు.
ఇటీవలి కాలంలో హత్య హరణ తీర్థం వద్ద అఖండ శ్రీరామనామ సాంకీర్తన కొనసాగుతోంది. భక్తులు రాత్రింబవళ్లు రామనామాన్ని జపిస్తూ తీర్థాన్ని మరింత పవిత్రంగా నిలుపుతున్నారు. పదహారు సంవత్సరాలుగా ఈ సాంకీర్తన నిరంతరంగా కొనసాగుతోందని స్థానికులు గర్వంగా చెబుతున్నారు. ఇది తీర్థ ప్రాధాన్యాన్ని మరింతగా పెంచింది.
అయితే ఇక్కడి వసతులు మాత్రం సరిగా లేవని భక్తులు అంటున్నారు. తగినంత పారిశుధ్యం, నీటి వసతులు, భోజనశాలలు లేకపోవడంతో కొంత ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారు. పెద్ద సంఖ్యలో భక్తులు వచ్చే సమయంలో వసతి గృహాలు, శౌచాలయాలు సరిపోవడంలేదు. దీనికి పరిష్కారంగా ప్రభుత్వం, స్థానిక పరిపాలన మరింత శ్రద్ధ చూపాలని భక్తులు కోరుతున్నారు. పర్యాటక విభాగం ఇక్కడి అభివృద్ధికి ప్రత్యేక ప్రణాళికలు రూపొందిస్తే, ఇది ప్రపంచ ప్రఖ్యాత తీర్థంగా మారే అవకాశం ఉందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
హత్య హరణ తీర్థం చుట్టుపక్కల ప్రాంతం ప్రకృతి సౌందర్యంతో నిండి ఉంటుంది. పాత శిల్పాలు, దేవాలయాలు, నీటి కుంటలు భక్తులను ఆకర్షిస్తాయి. ఇక్కడికి వచ్చే వారు కేవలం ఆచారాల కోసమే కాకుండా చరిత్రను అనుభూతి చెందడానికీ వస్తారు. ఆధ్యాత్మికతతో పాటు సాంస్కృతిక వారసత్వాన్ని కలిపిన ప్రదేశంగా ఇది నిలుస్తోంది.
ఈ తీర్థానికి సంబంధించిన విశ్వాసాలు తరతరాలుగా కొనసాగుతున్నాయి. పెద్దవారు తమ పిల్లలకు, మనవలకు ఈ స్థల ప్రాముఖ్యతను చెప్పి వారిని కూడా ఇక్కడికి తీసుకువస్తున్నారు. దీనివల్ల తీర్థ ప్రాముఖ్యత మరింత బలపడుతోంది. పితృ రుణం తీర్చుకోవడమే కాకుండా మానసిక ప్రశాంతత కోసం కూడా చాలా మంది ఇక్కడికి వస్తున్నారు.
భక్తుల అభిప్రాయం ప్రకారం, హత్య హరణ తీర్థం కేవలం ఒక మతపరమైన కేంద్రం మాత్రమే కాదు, మానవతా విలువలను ప్రతిబింబించే ప్రదేశం. పితృదేవతలకు శాంతి కల్పించడం అనేది ప్రతి మనిషి కర్తవ్యమని, దీనిని ఈ తీర్థం గుర్తు చేస్తోందని వారు అంటున్నారు.
మొత్తానికి, హత్య హరణ తీర్థం ఉత్తరప్రదేశ్ ఆధ్యాత్మిక చరిత్రలో ప్రత్యేక స్థానం సంపాదించింది. ఇది కేవలం భక్తి స్థలం కాదు, ఆత్మకు శాంతి, మోక్షానికి మార్గం చూపించే ఆధ్యాత్మిక కేంద్రం. దీనిని సంరక్షించడం, అభివృద్ధి చేయడం మనందరి బాధ్యత. భవిష్యత్తులో తగిన వసతులు కల్పించి తీర్థాన్ని మరింత అభివృద్ధి చేస్తే, ఇది ప్రపంచానికి భారత ఆధ్యాత్మిక వారసత్వాన్ని పరిచయం చేసే ఒక ప్రకాశవంతమైన తీర్థంగా మారుతుంది.
Author
