ప్రస్తుతం ఊబకాయం (Obesity) ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేగంగా పెరుగుతున్న ఆరోగ్య సమస్య. డైట్, వ్యాయామం, జీవనశైలి మార్పులు చేసినా సరైన ఫలితాలు రాకపోతే, మెడికల్ సైన్స్లో కొత్త పరిష్కారాలు అందుబాటులోకి వస్తున్నాయి. అలాంటి వాటిలో తాజాగా భారత మార్కెట్లోకి వచ్చిన ‘వేగోవి’ (Wegovy) ఇంజెక్షన్ ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. ఇది సెమాగ్లూటైడ్ (Semaglutide) అనే క్రియాశీలక పదార్థంతో తయారైన GLP-1 రెసెప్టర్ అగోనిస్ట్ తరగతికి చెందిన ఔషధం.
వేగోవి ఎలా పనిచేస్తుంది?
- ఆకలిని నియంత్రణ: వేగోవి మెదడులోని ఆకలిని నియంత్రించే కేంద్రాలపై పనిచేస్తుంది. దీనివల్ల ఆకలి తగ్గుతుంది, తక్కువ ఆహారం తీసుకోవడం ద్వారా బరువు తగ్గడంలో సహాయపడుతుంది.
- జీర్ణక్రియను నెమ్మదించటం: ఇది కడుపులోని ఆహారం ప్రేగుల్లోకి వెళ్లే వేగాన్ని నెమ్మదిస్తుంది. కడుపు నిండిన అనుభూతి ఎక్కువసేపు ఉంటుంది, దీంతో మళ్లీ తినాలనే ఆవశ్యకత తగ్గుతుంది.
- రక్తంలో చక్కెర నియంత్రణ: టైప్ 2 డయాబెటిస్ ఉన్నవారిలో రక్తంలో చక్కెర స్థాయిలను నియంత్రించడంలో కూడా ఈ ఔషధం సహాయపడుతుంది.
ఎవరు వాడాలి?
- BMI 30 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉన్న పెద్దలు (ఊబకాయంతో బాధపడేవారు).
- BMI 27 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉండి, అదనంగా బరువు సంబంధిత ఆరోగ్య సమస్యలు (హైబీపీ, డయాబెటిస్, కొలెస్ట్రాల్) ఉన్నవారు.
- వైద్యుని సూచన, పర్యవేక్షణలో మాత్రమే వాడాలి. ఇది ప్రిస్క్రిప్షన్ డ్రగ్, డాక్టర్ సలహా తప్పనిసరి.
వేగోవి ఉపయోగాలు
- బరువు తగ్గడం: క్లినికల్ ట్రయల్స్ ప్రకారం, వేగోవి వాడినవారు 15% వరకు బరువు తగ్గినట్లు తేలింది2.
- హృదయ ఆరోగ్యం: బరువు తగ్గడమే కాకుండా, హృదయ సంబంధిత రిస్క్ కూడా తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది.
- మెటబాలిక్ ఆరోగ్యం: ఇన్సులిన్ ఫంక్షన్ మెరుగుపడటం, ఇన్ఫ్లమేషన్ తగ్గడం, మెటబాలిక్ హెల్త్ మెరుగవడం వంటి ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి.
- డయాబెటిస్, PCOS ఉన్నవారికి: టైప్ 2 డయాబెటిస్, PCOS ఉన్నవారిలో బరువు తగ్గడంలో, మెటబాలిక్ హోమియోస్టాసిస్ మెరుగుపడటంలో వేగోవి ఉపయోగపడుతుంది.
వేగోవి వాడే విధానం
- వారానికి ఒకసారి ఇంజెక్షన్ రూపంలో వేయాలి.
- ఫ్లెక్స్టచ్ పెన్ ద్వారా వాడతారు. డోసు 0.25 mg నుంచి ప్రారంభించి, వైద్యుని సూచన మేరకు క్రమంగా పెంచుతారు (0.5 mg, 1 mg, 1.7 mg, 2.4 mg వరకు).
- ధర: ఒక్క డోసు సుమారు రూ. 4,300 (2025లో భారత మార్కెట్ ధర).
దుష్ప్రభావాలు, జాగ్రత్తలు
- సాధారణ సైడ్ ఎఫెక్ట్స్: మలబద్ధకం, వాంతులు, తలనొప్పి, అలసట, జీర్ణ సమస్యలు మొదట్లో కనిపించొచ్చు.
- వాడకాన్ని ఆపితే: మందు వాడటం ఆపితే మళ్లీ బరువు పెరిగే అవకాశం ఉంది. దీన్ని ఆరోగ్యకరమైన డైట్, వ్యాయామంతో కలిపి వాడాలి.
- బరువు తగ్గడం మాత్రమే కాదు: దీన్ని లాంగ్టర్మ్ మెటబాలిక్ ఆరోగ్యం, హృదయ ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరిచేందుకు ఉపకరణంగా చూడాలి.
ఎవరు వాడకూడదు?
- గర్భిణీలు, చిన్నపిల్లలు, గుండె, కిడ్నీ, లివర్ సమస్యలు ఉన్నవారు డాక్టర్ సలహా లేకుండా వాడకూడదు.
- ఇతర మందులు వాడుతున్నవారు, అలర్జీలు ఉన్నవారు ముందుగా వైద్యునికి చెప్పాలి.
ముఖ్య సూచనలు
- వేగోవి వాడే వారు తప్పనిసరిగా డైట్, వ్యాయామం, జీవనశైలి మార్పులు పాటించాలి.
- వైద్యుని పర్యవేక్షణలోనే వాడాలి. రెగ్యులర్గా ఆరోగ్య పరీక్షలు చేయించుకోవాలి.
- వేగోవి వాడటం వల్ల బరువు తగ్గడమే కాకుండా, గుండె, మెటబాలిక్ ఆరోగ్యంపై కూడా మేలు కలుగుతుంది.
మొత్తంగా, వేగోవి ఇంజెక్షన్ ఊబకాయంతో బాధపడేవారికి సురక్షితమైన, క్లినికల్గా నిరూపితమైన పరిష్కారం. ఇది ఆకలిని నియంత్రించడం, జీర్ణక్రియను నెమ్మదించడం, రక్తంలో చక్కెర నియంత్రణ వంటి విధానాల్లో పనిచేస్తుంది. కానీ, దీన్ని వైద్యుని సూచన, పర్యవేక్షణలో మాత్రమే వాడాలి. ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలితో కలిపి వాడితే దీర్ఘకాలిక ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు పొందవచ్చు.