ఆధునిక జీవితంలో ఒత్తిడి, మానసిక ఆందోళన, అనవసర భయాలు మన ప్రయాణానికి సహజ భాగం అయిపోయాయి. మహిళలు పని, కుటుంబం, సామాజిక బాధ్యతలు, వ్యక్తిగత గమ్యం అన్నీ క్లుప్తంగా నిర్వర్తించాల్సిన సమయం యుక్తంగా మారింది. ఈ నేపథ్యంలో శారీరక, మానసిక ఒత్తడిని నియంత్రించేందుకు యోగ ముద్రలు గొప్ప మార్గంగా నిలుస్తున్నాయి. యోగ ముద్రలు అనేవి సంప్రదాయ భారతీయ ఆయుర్వేదాన్ని, అధ్యాత్మా దిశను అనుసరించి గ్రహించిన విశేష తత్త్వం. ఇవి చేతుల్లోని వివిధ వ్రేళ్లను వేరే భాషల్లో రూపకల్పన చేసి చేతుల్లో నిర్దిష్టమైన బంధాలుగా చెయ్యడం ద్వారా శరీరంలోని జీవశక్తిని నియంత్రించడమే ప్రధాన లక్ష్యం.
మన చేతివ్రేళ్ళు ఐదు తత్త్వాలను సూచిస్తాయి. వాటి ద్వారా శరీరంలో వాత, పిత్త, కఫదోషాల సమతుల్యతను సాధించవచ్చు. ప్రాణ ఆయుర్వేద మండలిలో ప్రతి వ్రేళ్లకు తక్కువ దోషాలు ఉంటాయి. వాటిని తగిన ముద్రలతో ఒత్తిడి తగ్గించవచ్చని నిపుణులు అంటున్నారు. ముఖ్యంగానూ, గణపతి ముద్ర, అపాన వాయు ముద్ర, ద్యానం ముద్ర అనేవి రోజూ చేసే అలవాట్లంటే మనస్సును ప్రశాంతంగా ఉంచుతాయి.
శీర్ష ముద్ర – సీక్రెట్ రిలీఫ్
ఈ ముద్ర క్రమంగా ఒత్తిడిని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది. చేయాలంటే, బేబి ఫింగర్ను అంగుళిని టచ్ చేసి మిగిలిన వ్రేళ్ళను నేరుగా ఉంచాలి. దీన్ని పది నిమిషాలపాటు నిశ్చలంగా చేయాలి. దీని వల్ల శరీరంలో శాంతి, సానుకూల శక్తి కలుగుతుందని నిపుణులు అభిప్రాయం. ఈ ముద్ర నాడీ వ్యవస్థను శాంతంగా ఉంచుతుంది.
జ్ఞాన ముద్ర – మానసిక ప్రశాంతత కోసం
ఇది ప్రాచీన యోగ ముద్ర. ఒక చేతిలోని తుడు వేలు (ఇండెక్స్ ఫింగర్)ను అంగుళికి సాఫ్ట్గా టచ్ చేయాలి. మిగతా వేలు నేరుగా ఉంచాలి. ఈ ముద్ర మనస్సు చురుగ్గా ఉండేందుకు, ఆలోచనలు స్పష్టంగా ఉండేందుకు సహాయపడుతుంది. మనకు సమస్యలు ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు, పనిలో డిస్టర్బ్ అయ్యే వేళ ఈ ముద్రను తీసుకోవడం మంచిది.
ప్రాణ ముద్ర – అంతర్గత శక్తి పెంపుదల
శరీరంలో ప్రతిఒక్క దుష్ప్రభావం మన జీవశక్తిని, రోగనిరోధ శక్తిని అధికంగా ప్రభావితం చేస్తుంది. ఈ ముద్ర బాగా నేర్చుకోవాలి. ప్రధానంగా రింగ్, లిటిల్ ఫింగర్లను అంగుళితో టచ్ చేసి, మిగిలిన రెండు వ్రేళ్లను నేరుగా ఉంచాలి. ఇది డిప్రెస్ అయినప్పుడు, ఎనర్జీ స్థాయి తగ్గినపుడు అనుసరించవచ్చు.
వితాని ముద్ర – మెదడుకు విశ్రాంతి
రోజు ఆరంభంలో తేలికగా, లేదా భారంగా ఉన్నప్పుడు – రెండు చేతుల్లోని మిడిల్, రింగ్ ఫింగర్లను అంగుళి టాప్ టచ్ చేసి, మిగిలిన వ్రేళ్ళను నేరుగా ఉంచాలి. దీని వల్ల మెదడు కొంత మేర రిలాక్స్ అవుతుంది. చింతలు, బాధలు నుంచి బయటపడటానికి ఉపయోగపడుతుంది.
ధ్యాన ముద్ర – దీర్ఘకాలిక ప్రశాంతత
ఇది సాధారణ యోగధ్యానం చేయడంలో పాటించే ముద్ర. రెండు చేతులవేళ్ళను పరిణమించి, మోకాళ్లపై విడుదలగా ఉంచాలి. మనసు పూర్తిగా నిర్లిప్తంగా, ఆద్యాత్మికంగా ఉండేలా సహను. ఇదే ముద్రని జర్నల్లో, కాలక్షేపానికి లేదా ఉదయం సూర్యోదయ సమయంలో చేయడం ఉత్తమం.
అందరు మహిళలు, ఒత్తిడిని రోజూ ఎదుర్కొనే వారు ఈ యోగ ముద్రలను కనీసం 10-15 నిమిషాలు రోజూ ఆచరించాలి. ఇది చేయడంవల్ల ప్రాణాయామం పటిష్టంగా ఉండడమే కాకుండా, శరీర వ్యవస్థల్లో అన్ని గడియారాలు సరియైన రితిలో నడుస్తాయని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. రోజుకు రెండు సార్లు పరిమితంగా చేయడం వల్ల ఒత్తిడి మాయం, శరీరం ఉత్సాహభరితంగా మారుతుంది.
ఇవి చిన్న మార్గాలు అయినప్పటికీ, రోజూ పాటిస్తే మానసిక ప్రశాంతత, నిద్రమాత్ర, హృదయ ఆరోగ్యం, పండుగల సంతోషం అన్నింటికీ మెరుగైన బూస్ట్ లభిస్తుంది. మహిళలు ముద్రల ప్రాముఖ్యతను తెలుసుకొని వైద్యుని సలహా మేరకు సాధన చేస్తే, రోజువారీ జీవితంలో ఒత్తిడిని సులభంగా ఎదుర్కొనగలరు.
పండితులు త్వరితంగా సూచిస్తూ – మొదటి మార్గం సహనంతో ప్రాణాన్ని ప్రక్షాళన చేయడం. మన ఉపశమనానికి సరియైన మార్గం యోగ ప్రకారం ‘ముద్ర’. పని ఒత్తడి ఎంత వున్నా… ముక్కోణంగా ఒక నిమిషంపాటు రెండు చేతులు గాఢంగా ఉంచితే మనస్సు మేల్కొంటుంది. ఇది జీవితం లో గొప్ప మార్పుకు, ఆరోగ్యానికి, ఆనందానికి, బెస్ట్ యోగ ట్రెండ్కి మారిన పద్ధతి.
ఇవి ఆచరిస్తే జీవితంలో ప్రశాంతత, హర్షం పరిశుద్ధతగా మిగులుతుంది. సరైన ఆచరణ, డిటాక్స్ జీవితానికి ఇట్టే సాధ్యం!
Authors
