Devadula Lift Irrigation Project 2026 గడువు ముగుస్తున్న తరుణంలో తెలంగాణ రాష్ట్ర సాగునీటి రంగానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం గట్టి నిరాశను మిగిల్చింది. జె.చొక్కారావు దేవాదుల ఎత్తిపోతల పథకాన్ని పూర్తి చేసే పూర్తి ఆర్థిక బాధ్యత ఇకపై రాష్ట్ర ప్రభుత్వంపైనే పడింది. ఇప్పటివరకు దాదాపు 87 శాతం పనులు పూర్తయిన ఈ ప్రతిష్టాత్మక ప్రాజెక్టును కేంద్ర ప్రభుత్వ ప్రాయోజిత నిధుల (PMKSY – AIBP) భాగస్వామ్యంతో రాష్ట్రం నిర్మిస్తోంది. అయితే, 2005 లో ప్రారంభమైన ఈ పథకం నేటికీ పూర్తికాకపోవడంపై తీవ్ర అసంతృప్తి వ్యక్తం చేసిన కేంద్రం, ఇకపై అదనపు నిధులు ఇచ్చే ప్రసక్తే లేదని స్పష్టం చేసింది.
ఇటీవల జరిగిన ఉన్నత స్థాయి ‘ప్రగతి’ వెబ్ సదస్సులో కేంద్ర మరియు రాష్ట్రాల భాగస్వామ్యంతో నడుస్తున్న వివిధ ప్రాజెక్టులపై సమగ్ర సమీక్ష జరిగింది. ఈ సందర్భంగా కేంద్ర అధికారులు తమ వైఖరిని కుండబద్దలు కొట్టినట్లు తేల్చి చెప్పారు. దేవాదుల ఎత్తిపోతల పథకానికి సంబంధించి ఇంకా కేంద్రం నుండి రావలసిన పాత బకాయి రూ. 100 కోట్లు మినహా, భవిష్యత్తు పనుల కోసం ఒక్క రూపాయి కూడా అదనంగా విడుదల చేయడం సాధ్యం కాదని కేంద్ర ప్రభుత్వం స్పష్టం చేయడంతో రాష్ట్రానికి పెద్ద ఇబ్బంది ఎదురైంది. Devadula Lift Irrigation Project 2026
భూసేకరణలో విపరీతమైన జాప్యం మరియు అంచనాల సవరణలు
ఈ ప్రాజెక్టు కాలయాపన కారణంగా బడ్జెట్ అంచనాలు ఊహించని రీతిలో పెరిగిపోయాయి. Devadula Lift Irrigation Project 2026 నివేదికల ప్రకారం, 2004-05లో ఈ పథకాన్ని కేవలం రూ. 6,016 కోట్ల ప్రాథమిక అంచనాతో ప్రారంభించారు. కానీ గడిచిన కాలంలో మూడుసార్లు అంచనాలను భారీగా సవరించాల్సి వచ్చింది. 2009-10లో రూ. 9,428 కోట్లకు, 2016-17లో రూ. 13,445 కోట్లకు పెంచిన బడ్జెట్, ఈ ఏడాది నాటికి ఏకంగా రూ. 18,422 కోట్లకు చేరుకుంది.
ఇప్పటివరకు ఈ ప్రాజెక్టు కోసం రూ. 14,422 కోట్లు వ్యయం చేయగా, మిగిలిన 13 శాతం పనులను పూర్తి చేయడానికి మరో రూ. 4 వేల కోట్లు అవసరమని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అంచనా వేసింది. ఈ నిధుల కోసమే గత నెలలో కేంద్రానికి ప్రతిపాదనలు పంపింది. మైదాన ప్రాంతాల్లో భూసేకరణ ప్రక్రియలో జరుగుతున్న విపరీతమైన జాప్యం వల్లే నిర్మాణం ఆలస్యమవుతోందని రాష్ట్రం వివరణ ఇచ్చింది. ఇప్పటివరకు 31,963 ఎకరాలు సేకరించినప్పటికీ, ఇంకా 2,659 ఎకరాల భూసేకరణ పెండింగ్లో ఉండటం గమనార్హం. Devadula Lift Irrigation Project 2026
ఏఐబీపీ (AIBP) పథకం నుండి బయటకు వస్తేనే మిగిలిన నిధులు
ఈ ఎత్తిపోతల పథకాన్ని మొత్తం 5.56 లక్షల ఎకరాల సాగు భూమే లక్ష్యంగా డిజైన్ చేశారు. Devadula Lift Irrigation Project 2026 మార్గదర్శకాల ప్రకారం, 38.16 టీఎంసీల నీటిని ఎత్తిపోయడం ద్వారా మూడు దశల్లో దీనిని నిర్మిస్తున్నారు. ప్రస్తుతం మొదటి దశ క్రింద 86,768 ఎకరాలు, రెండో దశ క్రింద 1,43,455 ఎకరాలు, మరియు మూడో దశ క్రింద 1,03,398 ఎకరాలకు సాగునీరు అందుతోంది. మూడు దశలు కలిపి ఇంకా అదనంగా 2.23 లక్షల ఎకరాల ఆయకట్టుకు నీళ్లు అందించాల్సి ఉంది.Devadula Lift Irrigation Project 2026
అయితే, ఈ ప్రాజెక్టును ఇకపై పూర్తిగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వమే తన సొంత నిధులతో చేపట్టాలన్నా కూడా కేంద్ర ప్రభుత్వ ఏఐబీపీ (AIBP) పథకం నిబంధనల నుండి అధికారికంగా బయటకు రావలసి ఉంటుంది. ఇప్పటివరకు జరిగిన పనుల మేరకు నిధుల వ్యయం, మరియు లబ్ధి పొందిన ఆయకట్టు వివరాలను నిర్ధారించి కేంద్రానికి పూర్తి నివేదిక సమర్పించాల్సి ఉంది. ఈ నివేదిక ప్రక్రియ పూర్తి చేస్తేనే కేంద్రం ఇవ్వాల్సిన మిగులు నిధులు రూ. 100 కోట్లు విడుదల అవుతాయి. Devadula Lift Irrigation Project 2026
ముగింపు: తెలంగాణ రైతులకు సాగునీటి భరోసా
కేంద్ర ప్రభుత్వం చేతులెత్తేసినా, తెలంగాణ రైతాంగ ప్రయోజనాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని ఈ ప్రాజెక్టును స్వయంగా పూర్తి చేయాలని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. Devadula Lift Irrigation Project 2026 లక్ష్యాలను చేరుకోవడానికి అవసరమైన రూ. 4 వేల కోట్లను రాష్ట్ర బడ్జెట్ నుండి సర్దుబాటు చేసేందుకు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేస్తున్నారు. భూసేకరణ సమస్యలను త్వరగా అధిగమించి, మిగిలిన 2.23 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందిస్తేనే ఉత్తర తెలంగాణ ప్రాంతంలోని వ్యవసాయ రంగానికి పటిష్టమైన భరోసా లభిస్తుంది. Devadula Lift Irrigation Project 2026
