మనసులను చదివే వైద్యులు.. వారి ఆవేదన వినేదెవరు?
అడవిని తలపించే ఆసుపత్రి ప్రాంగణం.. పాత భవనాలు.. పాముల బెడదపై ఆందోళనలు.. రోగులకు ఆధునిక సదుపాయాలు ఎప్పుడు?
మానసిక రోగుల కన్నీటి గాథను పాలకులు ఒక్కరోజైనా చూడగలరా?
CITY న్యూస్ తెలుగు | ప్రత్యేక పరిశోధనాత్మక కథనం | హైదరాబాద్ ప్రతినిధి
- మనసులను చదివే వైద్యులు.. వారి ఆవేదన వినేదెవరు?
- అడవిని తలపించే ఆసుపత్రి ప్రాంగణం.. పాత భవనాలు.. పాముల బెడదపై ఆందోళనలు.. రోగులకు ఆధునిక సదుపాయాలు ఎప్పుడు?
- మానసిక రోగుల కన్నీటి గాథను పాలకులు ఒక్కరోజైనా చూడగలరా?
- మనసులను చదివే వైద్యులు.. వారి ఆవేదన వినేదెవరు?
- పీజీ వైద్య విద్యార్థుల సేవలు.. అవసరమైన వసతులు ఉన్నాయా?
- అడవిని తలపించే ప్రాంగణం.. భద్రతపై ఆందోళనలు
- పాత భవనాలు.. ఆధునిక వైద్యానికి సరిపడే సదుపాయాలున్నాయా?
- ఎంతమంది రోగులు వస్తున్నారు? ఎన్ని పడకలు అందుబాటులో ఉన్నాయి?
- మందులతోపాటు జీవనశైలిలో మార్పులు కూడా అవసరం
- కోలుకున్నా కుటుంబానికి దూరమవుతున్న వారి పరిస్థితి ఏమిటి?
- ఆహారం, తాగునీరు, పారిశుద్ధ్యంపై నిరంతర పర్యవేక్షణ అవసరం
- వైద్యులకు సదుపాయాలు కల్పిస్తేనే సేవలు మరింత మెరుగుపడతాయి
- మంత్రులు, ఎమ్మెల్యేలు ఒక్కరోజైనా ఆసుపత్రిలో గడిపి చూడాలి
- ప్రభుత్వానికి
- బతికున్నా బతుకులేని జీవితాలకు భరోసా కల్పించాలి
హైదరాబాద్: చూడటానికి పెద్ద జబ్బులా అనిపించకపోవచ్చు.. కానీ మానసిక అనారోగ్యం మనిషి జీవితాన్ని, కుటుంబాన్ని, భవిష్యత్తును తీవ్రంగా ప్రభావితం చేయగల సమస్య. గుండె జబ్బు వస్తే కుటుంబమంతా ఆందోళన చెందుతుంది. కానీ మనసుకు జబ్బు చేస్తే.. ఆ బాధను అనుభవిస్తున్న వ్యక్తితోపాటు అతని కుటుంబం కూడా నిశ్శబ్దంగా వేదనను భరిస్తుంది. కొందరు తమ బాధను మాటల్లో చెప్పలేరు. మరికొందరు తమను తాము అర్థం చేసుకోలేని స్థితికి చేరుకుంటారు. ఇంకొందరికి కుటుంబ సభ్యుల ఆదరణ కరువవుతుంది. అలాంటి వారందరికీ ప్రభుత్వ ఆసుపత్రులే ఆశ్రయంగా నిలవాల్సిన పరిస్థితులు ఉంటాయి.
మానసిక అనారోగ్యంతో బాధపడుతున్నవారికి చికిత్స అందించి, వారిలో మళ్లీ జీవితంపై ఆశ కల్పించాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వ వైద్య వ్యవస్థపై ఉంది. అయితే ఆ బాధ్యతను నిర్వర్తిస్తున్న ఆసుపత్రుల్లో రోగులకు అవసరమైన వసతులు, పరిశుభ్రత, భద్రత, వైద్య సిబ్బంది, పునరావాస సదుపాయాలు సమృద్ధిగా ఉన్నాయా? అన్న ప్రశ్నలు అత్యంత కీలకం.
హైదరాబాద్‌లోని ఎర్రగడ్డలో ఉన్న ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెంటల్ హెల్త్ (IMH) తెలంగాణలో మానసిక వైద్య సేవలు అందించే ప్రముఖ ప్రభుత్వ సంస్థల్లో ఒకటి. ఇక్కడికి చికిత్స కోసం వచ్చే రోగులకు మెరుగైన వైద్యం, గౌరవప్రదమైన జీవనం, భద్రత, కోలుకున్న తర్వాత కుటుంబంతో తిరిగి కలిసే అవకాశం కల్పించాల్సిన అవసరం ఉంది. ఈ సంస్థ అభివృద్ధి అనేది కేవలం భవనాల నిర్మాణం లేదా మరమ్మతులకే పరిమితం కాకూడదు. రోగుల జీవితాల్లో నిజమైన మార్పు తీసుకొచ్చేలా సమగ్ర ప్రణాళిక ఉండాలి.
మనసులను చదివే వైద్యులు.. వారి ఆవేదన వినేదెవరు?
దేవుడు ఉన్నాడో లేదో మనకు తెలియదు.. కానీ మనసులోని బాధను మాటల్లో చెప్పలేని వారి కన్నీళ్లను అర్థం చేసుకుంటూ, గంటల తరబడి ఓపికగా వింటూ, వారి జీవితాల్లో మార్పు తీసుకురావడానికి ప్రయత్నించే మానసిక వైద్యులు మాత్రం ఎన్నో కుటుంబాలకు దేవుడితో సమానం.
మానసిక సమస్యతో బాధపడుతున్న వ్యక్తి చెప్పే ప్రతి మాట వెనుక ఒక బాధ ఉండవచ్చు. కొన్నిసార్లు రోగి తన సమస్యను స్పష్టంగా వివరించలేకపోవచ్చు. మరికొన్నిసార్లు ఒకే విషయాన్ని మళ్లీ మళ్లీ చెప్పవచ్చు. ఇంకొన్ని సందర్భాల్లో చికిత్సపై నమ్మకం కలగడానికి సమయం పట్టవచ్చు. అలాంటి పరిస్థితుల్లో సహనం కోల్పోకుండా రోగి మాటలను వినడం, అతని ప్రవర్తనను అర్థం చేసుకోవడం, తగిన చికిత్స అందించడం ఎంతో బాధ్యతతో కూడిన పని.
కుటుంబ సభ్యులే కొన్నిసార్లు రోగి ప్రవర్తనను అర్థం చేసుకోలేక బాధపడతారు. అలాంటి సమయంలో వైద్యులు రోగికి చికిత్స అందించడంతోపాటు కుటుంబ సభ్యులకు కూడా అవగాహన కల్పించాల్సి ఉంటుంది. మందులను ఎలా వాడాలి? రోగితో ఎలా మాట్లాడాలి? చికిత్సను ఎలా కొనసాగించాలి? ఏ పరిస్థితుల్లో వెంటనే వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి? వంటి విషయాలను వివరించాలి.
ఒక రోగి కోలుకుని తిరిగి కుటుంబంతో కలవడం వెనుక వైద్యుడి పరిజ్ఞానం, సహనం, నర్సింగ్ సిబ్బంది సంరక్షణ, పీజీ వైద్య విద్యార్థుల శ్రమ, కుటుంబ సభ్యుల సహకారం వంటి అనేక అంశాలు ఉంటాయి. బయటివారికి అది చిన్న మార్పుగా కనిపించవచ్చు. కానీ ఎన్నాళ్లుగానో బాధపడుతున్న కుటుంబానికి అది కొత్త జీవితం లాంటిది.
రోగుల బాధను ఓపికగా వింటున్న వైద్యుల ఆవేదనను వినేదెవరు? వారికి తగిన పని వాతావరణం, సిబ్బంది, పరికరాలు, విశ్రాంతి, భద్రత కల్పించాల్సిన బాధ్యత కూడా ప్రభుత్వానిదే.
పీజీ వైద్య విద్యార్థుల సేవలు.. అవసరమైన వసతులు ఉన్నాయా?
మానసిక వైద్య రంగంలో పీజీ వైద్య విద్యార్థులు కూడా శిక్షణ పొందుతూ వైద్య సేవల్లో కీలక పాత్ర పోషిస్తారు. రోగుల వైద్య చరిత్రను తెలుసుకోవడం, వారి ప్రవర్తనను పరిశీలించడం, సీనియర్ వైద్యుల పర్యవేక్షణలో చికిత్సా విధానాలను నేర్చుకోవడం, రోగులు మరియు కుటుంబ సభ్యులకు అవసరమైన అవగాహన కల్పించడం వంటి పనుల్లో వారు పాల్గొంటారు.
ఇది కేవలం వైద్య పరిజ్ఞానానికి సంబంధించిన శిక్షణ మాత్రమే కాదు. ఓపిక, మానవత్వం, బాధ్యత, గోప్యతను కాపాడటం వంటి విలువలు కూడా అవసరం. అయితే పీజీ విద్యార్థులు, వైద్యులు, నర్సింగ్ సిబ్బందికి తగిన పని వాతావరణం ఉందా? రోగుల సంఖ్యకు అనుగుణంగా సిబ్బంది ఉన్నారా? ప్రశాంతంగా పరీక్షలు నిర్వహించేందుకు గదులు ఉన్నాయా? డ్యూటీ సమయంలో విశ్రాంతి తీసుకునేందుకు, అత్యవసర పరిస్థితులను ఎదుర్కొనేందుకు అవసరమైన సదుపాయాలు ఉన్నాయా? అనే అంశాలను ప్రభుత్వం పరిశీలించాలి.
వైద్యులను దేవుళ్లతో పోల్చి ప్రశంసించడం మాత్రమే సరిపోదు. వారు సమర్థంగా సేవలందించేందుకు కావాల్సిన వనరులు కల్పించడం, వారి సమస్యలను పరిష్కరించడం, పని భారాన్ని సమీక్షించడం కూడా అంతే ముఖ్యం.
పీజీ కోసం హైదరాబాద్‌కు వస్తారు… ఇక్కడి పరిస్థితులను చూసి ఏమని చెప్పుకుంటారు?
మానసిక వైద్య రంగంలో ఉన్నత విద్యను అభ్యసించాలనే లక్ష్యంతో దేశంలోని వివిధ రాష్ట్రాల నుంచి పీజీ వైద్య విద్యార్థులు హైదరాబాద్‌లోని ఎర్రగడ్డ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెంటల్ హెల్త్ (IMH)కు వస్తారు. అయితే, ఇక్కడికి వచ్చిన తర్వాత ఆసుపత్రి నిర్వహణ, ఇన్‌పేషెంట్‌ వార్డుల్లో పారిశుద్ధ్యం, పాత భవనాల పరిస్థితి వంటి అంశాలు వారి దృష్టికి వస్తే, తమ సొంత రాష్ట్రాలకు వెళ్లినప్పుడు వారు ఏ అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తం చేస్తారు?
“దేశంలోనే ప్రముఖ నగరాల్లో ఒకటైన హైదరాబాద్‌లోని ప్రభుత్వ మానసిక వైద్య సంస్థలో ఇలాంటి పరిస్థితులా?” అనే ప్రశ్న ఇతర రాష్ట్రాల వైద్య విద్యార్థుల మనసుల్లో తలెత్తకుండా చూడాల్సిన బాధ్యత సంబంధిత అధికారులపై ఉంది.
పీజీ వైద్య విద్యార్థులకు నాణ్యమైన శిక్షణ అందించడమే కాకుండా, వారు పనిచేసే ఆసుపత్రి వాతావరణం కూడా వృత్తిపరమైన గౌరవాన్ని పెంపొందించేలా ఉండాలి. రోగులకు మెరుగైన వైద్యం, పరిశుభ్రమైన వార్డులు, సురక్షితమైన భవనాలు, అవసరమైన మౌలిక సదుపాయాలు కల్పించాలి.
ఎర్రగడ్డ IMHకు దేశవ్యాప్తంగా మంచి గుర్తింపు రావాలంటే వైద్యుల సేవలతో పాటు ఆసుపత్రి నిర్వహణలోనూ అదే స్థాయి కనిపించాలి. ఇక్కడ శిక్షణ పొందిన వైద్యులు తమ రాష్ట్రాలకు తిరిగి వెళ్లినప్పుడు హైదరాబాద్ వైద్య వ్యవస్థను ప్రశంసించేలా అభివృద్ధి చేయాలి గానీ, సదుపాయాల లోపాలను ఉదాహరణగా చెప్పుకునే పరిస్థితి రాకూడదు.
అడవిని తలపించే ప్రాంగణం.. భద్రతపై ఆందోళనలు
ఎర్రగడ్డలోని మానసిక ఆరోగ్య సంస్థ ప్రాంగణం, పాత భవనాలు, పారిశుద్ధ్యం, భద్రతపై గతంలో వార్తా కథనాలు వెలువడ్డాయి. 2018లో ప్రచురితమైన ఒక నివేదికలో సుమారు 44 ఎకరాల క్యాంపస్‌, దట్టమైన వృక్షసంపద, ప్రహరీ గోడలు, వీధి దీపాలు, భద్రతకు సంబంధించిన సమస్యలను ప్రస్తావించారు. అయితే అవి అప్పటి నివేదికలోని వివరాలు మాత్రమే. ప్రస్తుత విస్తీర్ణం, ప్రాంగణ పరిస్థితి, భద్రతా ఏర్పాట్లను అధికారులు తాజా సమాచారంతో నిర్ధారించాలి.
పెద్ద విస్తీర్ణంలో ఉన్న ఆసుపత్రి ప్రాంగణంలో పొదలు పెరిగిపోవడం, ఉపయోగంలో లేని భవనాలు ఉండటం, చెత్త పేరుకుపోవడం, వెలుతురు సరిపోకపోవడం వంటి పరిస్థితులు ఉంటే వాటిని వెంటనే పరిష్కరించాలి. పాములు లేదా ఇతర విషపురుగుల బెడదపై ఫిర్యాదులు ఉంటే వాటిని తేలికగా తీసుకోకూడదు. ప్రాంగణంలో అలాంటి ఘటనలు ఎన్ని నమోదయ్యాయి? పొదలను తొలగిస్తున్నారా? క్రిమికీటక నియంత్రణకు చర్యలు తీసుకుంటున్నారా? ప్రహరీ గోడలు సురక్షితంగా ఉన్నాయా? రాత్రి వేళల్లో తగిన వెలుతురు, భద్రతా సిబ్బంది ఉన్నారా? అనే ప్రశ్నలకు సమాధానాలు అవసరం.
మానసిక ఆరోగ్య సమస్యలతో బాధపడుతున్న రోగులు, వారిని చూసుకునే సిబ్బంది భయాందోళనలకు గురికాకుండా ఉండేలా ఆసుపత్రి వాతావరణం ఉండాలి. పరిశుభ్రమైన ప్రాంగణం, సురక్షితమైన వార్డులు, ప్రశాంతమైన పరిసరాలు చికిత్సా ప్రక్రియకు తోడ్పడతాయి.
పాత భవనాలు.. ఆధునిక వైద్యానికి సరిపడే సదుపాయాలున్నాయా?
రోగులకు మందులు అందించడం ఒక్కటే వైద్యం కాదు. వారికి పరిశుభ్రమైన వార్డులు, సురక్షితమైన పడకలు, తగిన గాలి, వెలుతురు, మరుగుదొడ్లు, స్నానపు గదులు, తాగునీరు, నాణ్యమైన ఆహారం, అత్యవసర వైద్య సేవలు కూడా అవసరం.
2025 సెప్టెంబరులో ఎర్రగడ్డ మానసిక ఆరోగ్య సంస్థలోని పాత భవనాల పరిస్థితిని పరిశీలించి నివేదిక ఇవ్వాలని సంబంధిత అధికారులను ఆదేశించినట్లు వార్తలు వెలువడ్డాయి. భవనాల అభివృద్ధి, పరికరాల మరమ్మతులు, ఆర్‌ఓ నీటి ప్లాంట్‌, పారిశుద్ధ్యం, డ్రైనేజీ, అంతర్గత రహదారులు వంటి అంశాలు ఆ సమీక్షలో ప్రస్తావనకు వచ్చినట్లు నివేదిక పేర్కొంది.
ఈ నేపథ్యంలో ప్రభుత్వం కొన్ని కీలక వివరాలు వెల్లడించాలి. ఆ తనిఖీ తర్వాత ఎలాంటి చర్యలు తీసుకున్నారు? ఎన్ని భవనాలకు మరమ్మతులు చేశారు? ఎంత నిధులు కేటాయించారు? ఎంత ఖర్చు చేశారు? ఇంకా ఎన్ని పనులు పెండింగ్‌లో ఉన్నాయి? భవనాల భద్రతపై తాజా నివేదిక ఉందా?
పాత భవనాలు ఉన్నాయనే కారణంతో రోగులకు అవసరమైన సదుపాయాలు తగ్గిపోకూడదు. తక్షణ మరమ్మతులు అవసరమైన చోట వెంటనే చర్యలు తీసుకోవాలి. దీర్ఘకాలికంగా పునర్నిర్మాణం అవసరమైతే నిపుణుల సలహాతో ప్రణాళిక రూపొందించాలి.
ఎంతమంది రోగులు వస్తున్నారు? ఎన్ని పడకలు అందుబాటులో ఉన్నాయి?
ప్రభుత్వ వైద్య విద్యా విభాగం వెబ్‌సైట్‌లో ఎర్రగడ్డ ప్రభుత్వ మానసిక ఆసుపత్రికి 600 పడకల సామర్థ్యం పేర్కొనబడినట్లు సమాచారం ఉంది. అయితే ఇది నమోదైన పడకల సామర్థ్యం మాత్రమే. ప్రస్తుతం ఎన్ని పడకలు వినియోగంలో ఉన్నాయి? రోజుకు సగటున ఎంతమంది ఔట్‌పేషెంట్లు వస్తున్నారు? నెలకు ఎంతమంది ఇన్‌పేషెంట్లుగా చికిత్స పొందుతున్నారు? పడకలపై ఎంత ఒత్తిడి ఉంది? అనే తాజా గణాంకాలను ఆసుపత్రి అధికారులు వెల్లడించాలి.
రోగుల సంఖ్యకు అనుగుణంగా వైద్యులు, నర్సులు, క్లినికల్ సైకాలజిస్టులు, సైకియాట్రిక్ సోషల్ వర్కర్లు, ఇతర సహాయక సిబ్బంది ఉన్నారా? వైద్య పరీక్షల కోసం అవసరమైన పరికరాలు అందుబాటులో ఉన్నాయా? అత్యవసర పరిస్థితుల్లో ఇతర వైద్య విభాగాలకు రోగులను తరలించేందుకు సరైన ఏర్పాట్లు ఉన్నాయా? అనే వివరాలు కూడా ప్రజలకు తెలియాలి.
ప్రభుత్వం క్రమం తప్పకుండా రోగుల సంఖ్య, పడకల వినియోగం, సిబ్బంది ఖాళీలు, వైద్య సదుపాయాల వివరాలతో నివేదిక విడుదల చేస్తే ఆసుపత్రి అవసరాలను అర్థం చేసుకోవడం సులభమవుతుంది.
మందులతోపాటు జీవనశైలిలో మార్పులు కూడా అవసరం
మానసిక ఆరోగ్య చికిత్స ప్రతి రోగికి ఒకేలా ఉండదు. రోగి పరిస్థితిని బట్టి మందులు, కౌన్సెలింగ్, కుటుంబ సహకారం, శారీరక చురుకుదనం, నిద్ర క్రమబద్ధీకరణ, పోషకాహారం, పునరావాస సేవలు అవసరమవుతాయి. అందువల్ల రోగులు కోలుకునేందుకు ఆసుపత్రిలో సమగ్ర సదుపాయాలు ఉండాలి.
వ్యాయామం, నడకకు అనువైన ప్రదేశాలు: వైద్యుల పర్యవేక్షణలో నడక, తేలికపాటి వ్యాయామం చేయడానికి సురక్షితమైన ప్రదేశాలు ఏర్పాటు చేయాలి.
యోగ, విశ్రాంతి కార్యక్రమాలు: రోగి ఆరోగ్య పరిస్థితికి అనుగుణంగా శ్వాసాభ్యాసాలు, విశ్రాంతి పద్ధతులు, తగిన యోగా కార్యక్రమాలు నిర్వహించవచ్చు.
కౌన్సెలింగ్ గదులు: రోగులు తమ వ్యక్తిగత సమస్యలను గోప్యతతో చెప్పుకునేలా ప్రశాంతమైన గదులు ఉండాలి.
వృత్తి నైపుణ్య శిక్షణ: చిత్రలేఖనం, హస్తకళలు, తోటపని, ఇతర సృజనాత్మక కార్యకలాపాల ద్వారా రోగుల సామర్థ్యాలకు అనుగుణంగా పునరావాస కార్యక్రమాలు నిర్వహించాలి.
కుటుంబ కౌన్సెలింగ్: రోగి పరిస్థితిని అర్థం చేసుకునేలా కుటుంబ సభ్యులకు అవగాహన కల్పించాలి. చికిత్స అనంతరం ఇంట్లో ఎలా సహకరించాలో వివరించాలి.
పరిశుభ్రమైన ఆహారం, తాగునీరు: వంటశాలలు పరిశుభ్రంగా ఉండాలి. తాగునీటి నాణ్యతను పరీక్షించాలి. రోగుల అవసరాలకు అనుగుణంగా నాణ్యమైన ఆహారం అందించాలి.
వినోదం, సామాజిక అనుసంధానం: పర్యవేక్షణతో పఠనం, సంగీతం, కళలు, సమూహ కార్యకలాపాలకు అవకాశం కల్పించాలి.
పునరావాసం: చికిత్స తర్వాత కుటుంబంతో తిరిగి కలవడం, అవసరమైన సామాజిక సేవలతో అనుసంధానం, నిరంతర ఫాలో-అప్‌కు వ్యవస్థ ఉండాలి.
ఈ సదుపాయాలు ఉండటం వల్ల ప్రతి రోగి తప్పనిసరిగా పూర్తిగా కోలుకుంటాడని చెప్పలేం. అయితే వైద్యుల పర్యవేక్షణలో సమగ్ర చికిత్స, పునరావాసం, కుటుంబ మద్దతు అందించేందుకు ఇవి సహాయపడతాయి.
కోలుకున్నా కుటుంబానికి దూరమవుతున్న వారి పరిస్థితి ఏమిటి?
మానసిక ఆరోగ్య సమస్యలతో బాధపడుతున్న కొందరికి కుటుంబ మద్దతు ఉండకపోవచ్చు. కొందరి కుటుంబాలు వారిని తిరిగి స్వీకరించడానికి ముందుకు రాకపోవచ్చు. మరికొందరికి కుటుంబాన్ని గుర్తించడం, సంప్రదించడం వంటి అంశాల్లో సహాయం అవసరం కావచ్చు. ఇలాంటి సందర్భాల్లో చికిత్సతోపాటు సామాజిక పునరావాసం కూడా కీలకం.
చికిత్స పూర్తయిన తర్వాత రోగి ఎక్కడికి వెళ్లాలి? కుటుంబ సభ్యులు ఉన్నారా? ఇంటికి వెళ్లేందుకు అనువైన పరిస్థితులు ఉన్నాయా? అవసరమైన పునరావాస కేంద్రం అందుబాటులో ఉందా? అనే అంశాలను సంబంధిత విభాగాలు పరిశీలించాలి.
కుటుంబం లేని వారు, నిరాశ్రయులైన రోగులు, గుర్తింపు తెలియని వ్యక్తుల కోసం సామాజిక సంక్షేమ శాఖ, జిల్లా యంత్రాంగం, పునరావాస సంస్థల సహకారంతో ప్రత్యేక ప్రణాళిక అవసరం. చికిత్స తర్వాత కూడా వైద్య ఫాలో-అప్ కొనసాగాలి. కుటుంబ సభ్యులకు అవసరమైన మార్గదర్శకత్వం ఇవ్వాలి.
రోగిని ఆసుపత్రిలో చేర్పించడమే అంతిమ లక్ష్యం కాదు. అతని ఆరోగ్య పరిస్థితికి అనుగుణంగా సాధ్యమైనంత మెరుగైన జీవన నాణ్యత కల్పించడం, కుటుంబంతో లేదా సమాజంతో తిరిగి అనుసంధానించడం కూడా లక్ష్యంగా ఉండాలి.
ఆహారం, తాగునీరు, పారిశుద్ధ్యంపై నిరంతర పర్యవేక్షణ అవసరం
ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందే రోగులకు ఆహారం, తాగునీరు, పరిశుభ్రమైన పరిసరాలు అత్యవసరం. 2025లో ఎర్రగడ్డ మానసిక ఆరోగ్య సంస్థలో అనుమానిత ఆహార విషబాధ ఘటనపై వార్తలు వెలువడిన నేపథ్యంలో, వంటశాలల పరిశుభ్రత, ఆహార నాణ్యత, తాగునీటి భద్రత, ఆహార నమూనాల పరీక్షలు, అత్యవసర వైద్య స్పందన వంటి అంశాలపై ప్రత్యేక శ్రద్ధ అవసరం.
ప్రస్తుతం ఆహార నాణ్యతను ఎవరు పర్యవేక్షిస్తున్నారు? వంటశాలలను ఎంత తరచుగా తనిఖీ చేస్తున్నారు? తాగునీటిని క్రమం తప్పకుండా పరీక్షిస్తున్నారా? వార్డుల్లో పారిశుద్ధ్య నిర్వహణ ఎలా ఉంది? అంటువ్యాధులు, ఆహార విషబాధ వంటి ఘటనలు పునరావృతం కాకుండా ఎలాంటి జాగ్రత్తలు తీసుకుంటున్నారు? అనే వివరాలను ఆసుపత్రి యాజమాన్యం వెల్లడించాలి.
ప్రతి రోగి ఆరోగ్య పరిస్థితిని దృష్టిలో ఉంచుకుని ఆహారం, మందులు, పరిశుభ్రత, వైద్య పర్యవేక్షణ అందించాలి. ఇందులో ఎలాంటి నిర్లక్ష్యానికి తావు ఉండకూడదు.
వైద్యులకు సదుపాయాలు కల్పిస్తేనే సేవలు మరింత మెరుగుపడతాయి
రోగుల కోసం పనిచేసే వైద్యులు, పీజీ విద్యార్థులు, నర్సింగ్ సిబ్బందికి కూడా తగిన వసతులు అవసరం. ప్రశాంతమైన పరీక్ష గదులు, కౌన్సెలింగ్ గదులు, వైద్య పరికరాలు, సురక్షితమైన డ్యూటీ గదులు, విశ్రాంతి ప్రదేశాలు, అవసరమైన సిబ్బంది అందుబాటులో ఉండాలి.
వైద్యులు, నర్సుల ఖాళీలు ఉంటే భర్తీ చేయాలి. పీజీ విద్యార్థులకు తగిన శిక్షణా వాతావరణం కల్పించాలి. సిబ్బందిపై పని భారం ఎంత ఉందో సమీక్షించాలి. అత్యవసర పరిస్థితుల్లో సహాయం అందించే వ్యవస్థను బలోపేతం చేయాలి.
రోగుల అవసరాలు తీర్చాలంటే సేవలందించే సిబ్బంది అవసరాలను కూడా ప్రభుత్వం గుర్తించాలి. వైద్యులపై పని ఒత్తిడి తగ్గి, తగిన వనరులు అందుబాటులో ఉంటే రోగులకు మరింత శ్రద్ధతో సేవలు అందించే అవకాశం ఉంటుంది.
ఇన్‌పేషెంట్‌ వార్డుల్లో అపరిశుభ్రత… శిథిలావస్థలో పాత భవనాలు… పట్టించుకునే నాయకులేరీ?
ఒక వ్యక్తి ఆరోగ్యం బాగోలేకపోతే మనసుతో చెప్పుకుంటాం… మనసే సరిగా పనిచేయకపోతే ఆ బాధను ఎవరితో చెప్పుకోవాలి? మానసిక అనారోగ్యంతో ఆసుపత్రిలో చేరిన రోగులకు పరిశుభ్రమైన వాతావరణం, సురక్షితమైన భవనాలు, మెరుగైన వైద్య సదుపాయాలు అత్యంత అవసరం. అలాంటి ఆసుపత్రిలోని ఇన్‌పేషెంట్‌ వార్డులే అపరిశుభ్రంగా ఉంటే, పాత భవనాలు శిథిలావస్థకు చేరితే రోగుల పరిస్థితి ఏమిటి?
కాలం చెల్లిన భవనాలు, నిర్వహణలో లోపాలు, పారిశుద్ధ్య సమస్యలపై సంబంధిత అధికారులు, ప్రజాప్రతినిధులు ప్రత్యేక దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం ఉంది. సమస్యలు ఉన్నాయనే సమాచారం అందినప్పుడు వాటిని పరిశీలించి పరిష్కరించాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వ యంత్రాంగంపై ఉంది.
కాలంతో పాటు ఆసుపత్రి భవనాలు కూడా శిథిలమవుతుంటే… వాటిని పట్టించుకునే నాయకులెవరు?
సంబంధిత మంత్రి, స్థానిక ఎమ్మెల్యే, ఉన్నతాధికారులు ఒక్కరోజైనా ఆసుపత్రిని సందర్శించి, ఇన్‌పేషెంట్‌ వార్డుల పరిస్థితిని పరిశీలించి, రోగులు ఎదుర్కొంటున్న ఇబ్బందులను స్వయంగా తెలుసుకోవాలి. వైద్యుల సేవలకు అవసరమైన సదుపాయాలు కల్పించాలి. రోగులకు పరిశుభ్రమైన వాతావరణం, సురక్షితమైన వసతి, గౌరవప్రదమైన చికిత్స అందేలా చర్యలు తీసుకోవాలి.
మంత్రులు, ఎమ్మెల్యేలు ఒక్కరోజైనా ఆసుపత్రిలో గడిపి చూడాలి
ప్రభుత్వ ఆసుపత్రుల అభివృద్ధి కేవలం కార్యాలయాల్లో జరిగే సమీక్షలకే పరిమితం కాకూడదు. సంబంధిత మంత్రులు, స్థానిక ఎమ్మెల్యేలు, వైద్య ఆరోగ్య శాఖ ఉన్నతాధికారులు ఎర్రగడ్డ మానసిక ఆరోగ్య సంస్థను ప్రత్యక్షంగా సందర్శించాలి. రోగులు, వైద్యులు, పీజీ విద్యార్థులు, నర్సింగ్ సిబ్బందితో మాట్లాడాలి.
రోగులు ఎలా ఉంటున్నారు? వైద్యులు ఎలాంటి పరిస్థితుల్లో సేవలందిస్తున్నారు? పడకలు సరిపోతున్నాయా? భవనాలు సురక్షితంగా ఉన్నాయా? పరిశుభ్రత, తాగునీరు, ఆహారం, మందులు, భద్రత ఎలా ఉన్నాయి? పునరావాస కార్యక్రమాలు అందుబాటులో ఉన్నాయా? అనే అంశాలను స్వయంగా పరిశీలించాలి.
ఒక్కరోజు ఆసుపత్రిలో గడిపి, అక్కడి వాస్తవ పరిస్థితులను కళ్లారా చూస్తేనే రోగుల అవసరాలు, వైద్యుల కష్టాలు ఎంత ముఖ్యమైనవో మరింత స్పష్టంగా అర్థమవుతాయి.
సంబంధిత శాఖలతో సమన్వయం చేసి సమగ్ర నివేదిక రూపొందించాలి. తక్షణం పరిష్కరించాల్సిన సమస్యలను వెంటనే పరిష్కరించాలి. దీర్ఘకాలిక అభివృద్ధి పనులకు బడ్జెట్ కేటాయించాలి. ప్రతి పనికి గడువు నిర్ణయించి, పురోగతిని ప్రజలకు తెలియజేయాలి.
ప్రభుత్వానికి
- ఎర్రగడ్డ మానసిక ఆరోగ్య సంస్థలో ప్రస్తుతం ఎన్ని పడకలు వినియోగంలో ఉన్నాయి? రోజుకు సగటున ఎంతమంది రోగులు చికిత్స కోసం వస్తున్నారు?
- మంజూరైన వైద్యులు, పీజీ వైద్యులు, నర్సులు, ఇతర సిబ్బంది పోస్టులు ఎన్ని? ప్రస్తుతం ఖాళీలు ఎన్ని?
- పాత భవనాల పరిస్థితిపై నిర్వహించిన తనిఖీల తర్వాత ఎలాంటి చర్యలు తీసుకున్నారు?
- భవనాల మరమ్మతులు, తాగునీరు, డ్రైనేజీ, పారిశుద్ధ్యం, అంతర్గత రహదారుల అభివృద్ధికి ఎంత నిధులు కేటాయించారు? ఎంత ఖర్చు చేశారు?
- ప్రాంగణంలో పాములు లేదా ఇతర విషపురుగుల బెడదపై ఫిర్యాదులు ఉన్నాయా? ఉంటే నివారణకు ఎలాంటి చర్యలు తీసుకున్నారు?
- రోగులకు అందించే ఆహారం, తాగునీరు, మందుల నాణ్యతను ఎవరు పర్యవేక్షిస్తున్నారు?
- వైద్యులు, పీజీ విద్యార్థులు, నర్సింగ్ సిబ్బందికి తగిన పని వాతావరణం, భద్రత, విశ్రాంతి సదుపాయాలు ఉన్నాయా?
- రోగుల కోలుకునే ప్రక్రియకు తోడ్పడే వ్యాయామం, కౌన్సెలింగ్, వృత్తి శిక్షణ, పునరావాస సదుపాయాలు ఎంతవరకు అందుబాటులో ఉన్నాయి?
- చికిత్స పూర్తయినా కుటుంబ మద్దతు లేక ఆసుపత్రిలోనే ఉండిపోయే రోగుల కోసం ప్రత్యేక పునరావాస ప్రణాళిక ఉందా?
- ఆసుపత్రిని ఆధునిక మానసిక ఆరోగ్య సంస్థగా అభివృద్ధి చేయడానికి సమగ్ర ప్రణాళిక, బడ్జెట్, గడువు ప్రకటిస్తారా?
బతికున్నా బతుకులేని జీవితాలకు భరోసా కల్పించాలి
మానసిక అనారోగ్యంతో బాధపడుతున్నవారు సమాజానికి భారమేమీ కాదు. వారు కూడా మనలాగే భావాలు, ఆశలు, బాధలు కలిగిన మనుషులే. వారికి చికిత్స, ఆదరణ, గౌరవం, భద్రత, కుటుంబ మద్దతు అవసరం. వారిని అవమానించడం, ఒంటరిగా వదిలేయడం సమస్యను మరింత క్లిష్టం చేయవచ్చు.
మానసిక ఆరోగ్య సంస్థలో పనిచేస్తున్న వైద్యులు, పీజీ విద్యార్థులు, నర్సింగ్ సిబ్బంది సేవలను గుర్తించాలి. అదే సమయంలో వారికి అవసరమైన సదుపాయాలు కల్పించాలి. రోగుల కోసం పరిశుభ్రమైన వార్డులు, సురక్షితమైన ప్రాంగణం, నాణ్యమైన ఆహారం, తాగునీరు, మందులు, తగిన సిబ్బంది, పునరావాస కార్యక్రమాలు అందుబాటులో ఉండేలా చూడాలి.
ఆసుపత్రి ప్రాంగణంలో పొదలు, పాములు లేదా విషపురుగుల బెడదపై ఆందోళనలు ఉంటే వాటిని పరిశీలించి పరిష్కరించాలి. పాత భవనాలకు మరమ్మతులు అవసరమైతే ఆలస్యం చేయకూడదు. వైద్య సిబ్బంది కొరత ఉంటే భర్తీ చేయాలి. రోగుల సంఖ్యకు అనుగుణంగా పడకలు, చికిత్సా సదుపాయాలు పెంచాలి.
రోగి మనసులో ఆశ చిగురిస్తే కుటుంబంలో వెలుగు పుడుతుంది. కుటుంబంలో వెలుగు పుడితే సమాజం బలపడుతుంది. ఆ వెలుగును నిలబెట్టేందుకు మానసిక ఆరోగ్య సంస్థను ఆధునిక, పరిశుభ్రమైన, సురక్షితమైన వైద్య కేంద్రంగా తీర్చిదిద్దడం ప్రభుత్వ బాధ్యత.
వైద్యులను దేవుళ్లతో పోల్చి ప్రశంసించడం గొప్ప విషయమే. కానీ వారు సేవలందించే ఆసుపత్రిలో అవసరమైన సదుపాయాలు కల్పించడం అంతకంటే గొప్ప బాధ్యత. రోగుల కన్నీళ్లను తుడవాలి. వైద్యుల ఆవేదనను వినాలి. కుటుంబాలకు భరోసా ఇవ్వాలి.
ప్రభుత్వం స్పందించాలి. అధికారులు వాస్తవ పరిస్థితులను వెల్లడించాలి. సమస్యలను గుర్తించి పరిష్కారానికి గడువులు ప్రకటించాలి. మానసిక ఆరోగ్య సంస్థను కేవలం చికిత్స అందించే ప్రదేశంగా కాకుండా, రోగులకు కొత్త జీవితంపై ఆశ కల్పించే మానవీయ కేంద్రంగా అభివృద్ధి చేయాలి.
— CITY న్యూస్ తెలుగు | ప్రత్యేక కథనం | హైదరాబాద్ ప్రతినిధి
