West Asia Peace Plan (పశ్చిమాసియా శాంతి ప్రణాళిక) ఇప్పుడు ప్రపంచ దేశాల దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. పశ్చిమాసియాలో కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతలకు ముగింపు పలికే దిశగా ఇరాన్ ఒక నూతన దౌత్య ప్రణాళికను పాకిస్థాన్ ద్వారా అమెరికాకు సమర్పించింది. 14 పాయింట్లతో కూడిన ఈ ప్రతిపాదన సజావుగా అమలైతే, కేవలం 30 రోజుల్లోనే యుద్ధం ముగిసే అవకాశం ఉందని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు. వాషింగ్టన్ ప్రతిపాదించిన 9 పాయింట్ల ప్లాన్కు ప్రతిగా టెహ్రాన్ ఈ వ్యూహాన్ని రచించింది.
ఈ West Asia Peace Plan ప్రధానంగా మూడు దశల్లో అమలు చేయాలని ఇరాన్ ప్రతిపాదించింది. మొదటి అంచెలో భాగంగా, హర్మూజ్ జలసంధిని క్రమంగా తెరిచి, ఇరాన్ ఓడరేవులపై ఉన్న అమెరికా దిగ్బంధనాన్ని ఎత్తివేయాలి. దీనితో పాటు సముద్రంలో ఉన్న మందుపాతరలను తొలగించే బాధ్యతను ఇరాన్ తీసుకుంటుంది. ఇది అంతర్జాతీయ చమురు సరఫరాను పునరుద్ధరించడానికి అత్యంత కీలకమైన అడుగు.
రెండో అంచెలో, ఇరాన్ తన అణు కార్యకలాపాలపై స్పష్టతనిచ్చింది. యురేనియం శుద్ధిని 3.6% కి పరిమితం చేస్తూనే, తన అణు మౌలిక వసతుల ధ్వంసానికి అంగీకరించబోమని తెలిపింది. అలాగే, అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ దాడులు చేయకూడదని, జప్తు చేసిన ఇరాన్ ఆస్తులను విడుదల చేయాలని డిమాండ్ చేసింది. ఇక చివరి అంచెలో పొరుగు అరబ్ దేశాలతో వ్యూహాత్మక చర్చలు జరిపి, ప్రాంతీయ భద్రతకు ఒక ప్రత్యేక వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేయడం ఈ West Asia Peace Plan లక్ష్యం.
శాంతి చర్చలు ఒకవైపు సాగుతుండగా, హర్మూజ్ జలసంధి వద్ద ఉద్రిక్తతలు ఇంకా పూర్తిగా తగ్గలేదు. ఆదివారం సిరిక్ తీరంలో ఒక భారీ ట్యాంకర్పై గుర్తుతెలియని వ్యక్తులు చిన్న బోట్లతో దాడి చేశారు. అయితే, సిబ్బంది అందరూ సురక్షితంగా ఉన్నారని బ్రిటన్ మారిటైం సంస్థ తెలిపింది. ఇరాన్ తన నియంత్రణను పునరుద్ఘాటిస్తూ, అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ మినహా మిగిలిన దేశాల నౌకలు టోల్ చెల్లించి ప్రయాణించవచ్చని ప్రకటించింది.
భారత్కు కూడా ఈ జలసంధి అత్యంత కీలకం. తాజాగా 46,313 టన్నుల ఎల్పీజీతో వస్తున్న ‘ఎంటీ సర్వ శక్తి’ నౌక హర్మూజ్ జలసంధిని సురక్షితంగా దాటి వైజాగ్ తీరానికి వస్తోంది. ఈ West Asia Peace Plan విజయవంతమైతే భారత ఇంధన భద్రతకు మరింత భరోసా లభిస్తుంది.
అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఈ నూతన ప్రణాళికపై ఇంకా పూర్తి సంతృప్తిని వ్యక్తం చేయలేదు. 47 ఏళ్లుగా ఇరాన్ కలిగించిన నష్టానికి ఇంకా తగిన మూల్యం చెల్లించలేదని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. అయితే, భారీస్థాయి దాడులు నివారించడానికే తాను మొగ్గు చూపుతానని ట్రంప్ పేర్కొనడం ఈ West Asia Peace Plan పై ఆశలను సజీవంగా ఉంచుతోంది.
మరోవైపు, ఇరాన్ ఆర్థిక పరిస్థితి దారుణంగా పడిపోతోంది. డాలరుతో పోలిస్తే ఇరాన్ రియాల్ విలువ 18.40 లక్షలుగా నమోదైంది. ఈ ఆర్థిక ఒత్తిడి కూడా ఇరాన్ను శాంతి చర్చల వైపు నడిపిస్తోందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
మొత్తానికి West Asia Peace Plan పశ్చిమాసియాలో శాంతికి ఒక చిన్న ఆశాకిరణంలా కనిపిస్తోంది. ఇరు దేశాలు తమ పట్టువిడుపులను ప్రదర్శిస్తే, ముప్పై రోజుల్లో యుద్ధ మేఘాలు తొలగిపోయే అవకాశం ఉంది. ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ మరియు శాంతి కోసం ఈ దౌత్య ప్రయత్నాలు ఫలించాలని ఆశిద్దాం.
